Trong chương thứ năm mươi bảy của Kinh Đạo Đức, Lão Tử đã đưa ra mộtmâu thuẫn trong việc trị nước. Ông nhận thấy rằng khi các nhà cầm quyền cố gắng duy trì trật tự bằng cách tăng cường các lệnh cấm bên ngoài và luật pháp nghiêm ngặt, kết quả thường ngược lại với mong đợi. Điều này không có nghĩa là ủng hộ chủ nghĩa vô chính phủ, mà là phơi bày rằng khi sự can thiệp hành chính quá mức làm gián đoạn sự tự giác và lưu thông kinh tế trong dân chúng, xã hội sẽ rơi vào vòng xoáy tiêu cực của 'khan hiếm nhân tạo'.

Văn bản gốc cốt lõi và giải thích

「Trị quốc bằng chính đạo, dùng binh bằng mưu mẹo, đạt thiên hạ nhờ không gây rối. Tôi làm sao biết được điều đó? Bởi vì: Khi thiên hạ có quá nhiều lệnh cấm, dân chúng càng thêm nghèo; khi con người sở hữu nhiều vũ khí sắc bén, quốc gia càng trở nên u ám; khi con người giỏi mưu mẹo, các vật phẩm kỳ quái lại nảy sinh; khi luật pháp càng rõ ràng và nghiêm khắc, trộm cắp lại càng xuất hiện nhiều.」

• Ba nguyên tắc trị quốc: 「Chính» (đạo lý thanh tịnh và chính trực) để trị nước, «Kỳ» (mưu mẹo thay đổi linh hoạt) để dùng binh, «Vô sự» (vô vi) để thu phục lòng dân.
• Lệnh cấm và nghèo khổ: Càng nhiều lệnh cấm từ chính quyền, chi phí giao dịch cho dòng chảy tài nguyên xã hội càng cao, khiến dân chúng lại rơi vào cảnh nghèo khó.
• Luật pháp và trộm cắp: Khi luật pháp quá chi li khiến dân chúng dễ bị phạt chỉ vì một hành động nhỏ, họ sẽ tìm cách lợi dụng kẽ hở pháp lý hoặc đối đầu, khiến chính luật pháp trở thành công cụ «tạo ra trộm cắp».